Πώς ημπορεί να απαντήσει το Ισραήλ στην Iρανικήν επίθεση;

israel response

Η μεγάλη επίθεση του Ιράν με πυραύλους και «δρόνους» (drones) θα προκαλέσει πιθανότατα ισραηλινά αντίποινα, τα οποία θα επικεντρωθούν στην αποκατάσταση της ισραηλινής υφής και λειτουργίας αποτροπής και στην αποτροπή μελλοντικών παρομοίων επιθέσεων κατά του Ισραήλ, αλλά με αυτόν τον τρόπον, το Ισραήλ κινδυνεύει να επεκτείνει την σύγκρουση, να βυθίσει περαιτέρω την περιοχή σε ευρυτέρα φρενήρη αναταραχή και πιθανώς να παρασύρει σε αυτήν τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής. Ο «Στρατός των Φρουρών της Ισλαμικής Επαναστάσεως» ή «Φρουροί της Ισλαμικής Επαναστάσεως» εξαπέλυσεν διάφορα κύματα επιθέσεων στις 13 Απριλίου εναντίον ποικίλων ισραηλινών στόχων, χρησιμοποιών σμήνη δρόνων αυτοκτονίας και πυραύλους κρουζ εκτοξευομένων από το Ιράν. Το Ιράν ισχυρίσθη επίσης ότι εξετόξευσεν βαλλιστικούς και πυραύλους κατά την επίθεση, αλλά αυτοί του οι ισχυρισμοί δεν έχουν επιβεβαιωθεί έως τούδε. Σειρήνες ερυθρού συναγερμού ενεργοποιήθησαν στην Ιερουσαλήμ, στο Τελ Αβίβ, στα Υψίπεδα του Γκολάν και στον Νότον του Ισραήλ, καθώς η ισραηλινή αεράμυνα αντεμετώπισε ιρανικούς δρόνους και πυραύλους. Οι «Φρουροί της Ισλαμικής Επαναστάσεως» ισχυρίσθησαν σε επίσημον δήλωσή τους ότι, η επίθεση επήλθεν  ως απάντηση στο πλήγμα του Ισραήλ κατά του ιρανικού προξενείου στην Δαμασκό που εφόνευσεν ανωτέρους διοικητές και αξιωματικούς της επιλέκτου «Δυνάμεως Κουντς» («Δυνάμεως της Ιερουσαλήμ») των Φρουρών. Στην επίθεση συμμετείχαν ένοπλες ομάδες που υποστηρίζονται από το Ιράν, συμπεριλαμβανομένης της Χεζμπολάχ του Λιβάνου, της «Ισλαμικής Αντιστάσεως του Ιράκ» και των Χούτι («Υποστηρικτών του Θεού») της Υεμένης, εκτοξεύουσες δρόνους και πυραύλους κατά ισραηλινών στόχων.

Ισραηλινά, αμερικανικά και βρετανικά μαχητικά αεροσκάφη φαίνεται ότι κατέρριψαν τα περισσότερα από τα ιρανικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη επάνω από το έδαφος του Ιράκ και της Συρίας. Η αποστολή του Ιράν στα Ηνωμένα Έθνη εξέδωσε δήλωση ισχυριζομένη ότι η ιρανική επίθεση κατά του Ισραήλ έγινε συμφώνως προς  το άρθρον 51 του Χάρτη του ΟΗΕ για το δικαίωμα στην αυτοάμυνα. Η αποστολή ανεκοίνωσεν επίσης ότι «το θέμα ημπορεί να θεωρηθεί ότι έχει ολοκληρωθεί», αφήνουσα να εννοηθεί ότι το Ιράν θέλει να αποτρέψει μιαν περαιτέρω ευρυτέρα κλιμάκωση, αλλά  προειδοποίησεν ότι μια ισραηλινή επίθεση αντιποίνων θα εξηνάγκαζεν το Ιράν να απαντήσει αυστηρότερον.

  • Η Χεζμπολάχ ισχυρίσθη ότι εξετόξευσεν καταιγισμόν ρουκετών «Katyusha» προς την αεροπορικήν βάση Κιλά στα Υψίπεδα του Γκολάν. Η επίθεση ήταν πιθανότατα παραπλανητική ώστε να αποσπάσει την προσοχήν της ισραηλινής αεραμύνης από μιαν άλλη επίθεση ιρακινών πολιτοφυλακών υποστηριζομένων  από το Ιράν.
  • Σε ανακοίνωσή της η «Ισλαμική Αντίσταση στο Ιράκ» ισχυρίσθη ότι επετέθη κατά της αεροπορικής βάσεως Κιλά  με έναν μεγάλο καταιγισμό ρουκετών.
  • Ο ιορδανικός στρατός κατέρριψεν δεκάδες ιρανικούς δρόνους αυτοκτονίας με προορισμόν το Ισραήλ, υπεριπταμένους του ιορδανικού εναερίου χώρου.
  • Ενωρίτερον, την ιδίαν ημέρα, το Ιράν κατέλαβεν στον κόλπον του Ομάν, κοντά στο Στενό του Ορμούζ  («Μαντίκ Χουρμούζ»), το υπό πορτογαλικήν σημαία «MSC Aries», (ένα πλοίον μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων που συνδέεται με το Ισραήλ, ιδιοκτησίας της εδρευούσης στην Βρετανία «Zodiac Group» η οποία ελέγχεται από την ισραηλινή ναυτιλιακήν εταιρεία «Ofer Brothers Group» ή «XT Group»).

Οι ενδεχόμενες στρατιωτικές επιλογές του Ισραήλ περιλαμβάνουν πλήγματα κατά συμμάχων και «πληρεξουσίων – αντιπροσώπων» των Ιρανών στον Λίβανο, στην Συρία, στο Ιράκ και στην Υεμένη, καθώς και στο ίδιο το Ιράν. Το πολεμικό υπουργικό συμβούλιον του Ισραήλ θα εγκρίνει … αμυντικά πλήγματα που έχουν σχεδιασθεί για να «αποτρέψουν την επανάληψη των αμέσων επιθέσεων του Ιράν στο ίδιο το Ισραήλ». Η απάντηση του Ισραήλ θα καθοδηγηθεί εν μέρει από την αντίληψη της ισραηλινής κυβερνήσεως για τον κίνδυνον εκδήλου γενικευμένης συγκρούσεως με το Ιράν, για τον βαθμόν στον οποίον οι Ηνωμένες Πολιτείες υποστηρίζουν την ισραηλινήν απάντηση, καθώς και την αντίληψη του Ισραηλινού Υπουργικού Συμβουλίου για την εσωτερικήν δημοσία υποστήριξη στο είδος της κλιμακώσεως κατά του Ιράν.

Το Ισραήλ ημπορεί να πραγματοποιήσει έντονες και εκτενείς αεροπορικές επιδρομές σε ιρανικούς «πληρεξουσίους» στον Λίβανο, στη Συρία και στο Ιράκ, όπου έχει πραγματοποιήσει πολλές επιθέσεις στο παρελθόν, με ηυξημένη εστίαση στα μέσα και στους αξιωματούχους των Φρουρών της Επαναστάσεως. Αυτές οι επιθέσεις ημπορούν να επεκταθούν και σε περισσότερα πλήγματα κατά ιρανικών διπλωματικών εγκαταστάσεων, όπως η επίθεση της 1ης  Απριλίου στην Δαμασκό. Ημπορεί επίσης να επεκτείνει τις επιδρομές κατά των Χούτι στην Υεμένη ή/και εναντίον του εκεί ευρισκομένου ιρανικού προσωπικού, αν και τέτοιες επιθέσεις πιθανότατα θα εχρειάζοντο και την υποστήριξη των ΗΠΑ. Επίσης το Ισραήλ δύναται να εξετάσει το ενδεχόμενον επιδρομών εναντίον του ιδίου του Ιράν, ιδιαιτέρως κατά των τοποθεσιών εκτοξεύσεως και των υποδομών που σχετίζονται με την επίθεση της 13ης  Απριλίου. Βεβαίως μια τέτοια επιχείρηση θα ήταν όντως μία τεραστία υλικοτεχνική πρόκληση για την ισραηλινή Πολεμική Αεροπορία, θα απήτει δε την συνεργασία των Ηνωμένων Πολιτειών και ημπορεί να χρειασθεί πολλαπλούς επαναληπτικούς «γύρους» πληγμάτων πριν επηρεασθούν επαρκώς οι ιρανικές υποδομές, έως σημείου που η ισραηλινή κυβέρνηση πιστεύσει ότι η αποτροπή της ιρανικής απειλής έχει αποκατασταθεί αρκούντως.

  • Οι ισραηλινές αεροπορικές επιδρομές κατά στόχων που συνδέονται με το Ιράν στην Συρία γίνονται συνήθως με μεμονωμένα πλήγματα εναντίον συγκεκριμένων στόχων. Σε μιαν ευρεία κλιμάκωση, το Ισραήλ θα ημπορούσε να πραγματοποιήσει μια πολυήμερον, εντονοτέρα εκστρατεία σχεδιασμένη για να πλήξει  πολλούς στόχους ταυτοχρόνως ή με ταχεία αλληλοδιαδοχή τους.
  • Η εκστρατεία του Ισραήλ στον Λίβανο έχει επεκταθεί σε περισσοτέρους στόχους βαθύτερον μέσα στην χώρα, αλλά παρ’ όλα αυτά έχει επικεντρωθεί στην απάντηση και στην αποτροπή επιθέσεως της Χεζμπολάχ, αντί της διεξαγωγής μιας μεγάλης αεροπορικής επιθέσεως εναντίον της οργανώσεως. Σε μια τέτοια κλιμάκωση, το Ισραήλ ημπορεί να επεκτείνει τον στόχο του για να συμπεριλάβει κορυφαίους πολιτικούς αξιωματούχους της Χεζμπολάχ, περισσοτέρους στόχους εντός ευαισθήτων περιοχών όπως η κοιλάς Μπεκάα που ελέγχεται από τη Χεζμπολάχ, ενώ ημπορεί ακόμη και να περιλαμβάνει περιορισμένες χερσαίες επιχειρήσεις, σχεδιασμένες έτσι ώστε να σηματοδοτήσουν σαφώς πως οι ιρανικές επιθέσεις στο Ισραήλ θα ημπορούσαν να πυροδοτήσουν μιαν ευρεία ισραηλινή εισβολή στον Λίβανο.
  • Το Ισραήλ επραγματοποίησεν περιορισμένες αεροπορικές επιδρομές στο Ιράκ το 2019 για να πλήξει εκεί πολιτοφυλακές που υποστηρίζονται από το Ιράν, αλλά σε μεγάλον βαθμό απέφυγε να συνεχίσει τέτοιες επιθέσεις, εν μέρει λόγω της αντιθέσεως των ΗΠΑ στις επιπτώσεις αυτών των επιθέσεων στην σταθερότητα του Ιράκ. Σε μια νυν κλιμάκωση, το Ισραήλ ημπορεί να κερδίσει την υποστήριξη των ΗΠΑ ώστε να επαναληφθούν τέτοια πλήγματα εναντίον ορισμένων από τις πολιτοφυλακές που το Ισραήλ θεωρεί υπεύθυνες για τις εκτοξεύσεις βλημάτων κατά του εδάφους του στις 13 Απριλίου.
  • Οι στρατιωτικές επιλογές του Ισραήλ δεν περιορίζονται μόνον στην αεροπορική του ισχύ και στην χρήση μη επανδρωμένων αεροσκαφών, αλλά επεκτείνονται δυνητικώς στους βαλλιστικούς του πυραύλους Ιεριχώ II και III, οι οποίοι ανεπτύχθησαν ως απάντηση στις επιθέσεις των ιρακινών πυραύλων Scud στο Ισραήλ κατά τον πόλεμον του Κόλπου το 1991. Το Ισραήλ δεν έχει αναπτύξει τέτοια βαλλιστικά συστήματα σε πόλεμο, αλλά ημπορεί να τα χρησιμοποιήσει ως μέρος της απαντήσεώς του. Επίσης διαθέτει πυραύλους κρουζ, οι οποίοι εκτοξεύονται από ξηρά, αέρα και θάλασσα,  που θα ημπορούσαν να αποτελέσουν μέρος της απαντήσεώς του.

Εάν το Ισραήλ ανταποδώσει την ιρανική επίθεση πλήττον το ίδιο το Ιράν, το επίπεδον της απαιτουμένης υποστηρίξεως από τις Ηνωμένες Πολιτείες και άλλες χώρες θα είναι απολύτως κρίσιμον ώστε να καθορισθεί δεόντως εάν η κρίση κλιμακωθεί πέραν από το Ισραήλ και το Ιράν. Προ και εν μέσω των αντιποίνων τους, Ιρανοί αξιωματούχοι κατέστησαν σαφές ότι εάν οι Ηνωμένες Πολιτείες —ή οποιαδήποτε άλλη περιφερειακή χώρα— βοηθήσουν στην απάντηση του Ισραήλ, θα γίνουν νόμιμοι στόχοι του Ιράν. Οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι πιθανόν να πιέσουν «αθορύβως» το Ισραήλ να περιορίσει τα αντίποινά του σε μια προσπάθεια να αποτρέψουν την κλιμάκωση της κρίσεως, αλλά τα ισραηλινά αντίποινα στο ιρανικόν έδαφος με την συμμετοχήν ισραηλινών μαχητικών αεροσκαφών ενδέχεται να απαιτήσουν την υποστήριξη ευρέος εναερίου ανεφοδιασμού των ΗΠΑ. Εάν οι Ηνωμένες Πολιτείες διευκολύνουν την απάντηση με οποιονδήποτε τρόπο, το Ιράν ή/και οι ιρακινές πολιτοφυλακές που υποστηρίζονται από το Ιράν πιθανότατα θα επαναλάβουν πλήγματα κατά της στρατιωτικής παρουσίας των ΗΠΑ στο Ιράκ και στην Συρία και ενδεχομένως αλλού που στην περιοχή, όπως στον Περσικόν Κόλπο ή σε χώρες του Κόλπου.

Το Ιράν και οι σύμμαχοί του ημπορεί να ερμηνεύσουν την εμπλοκήν των ΗΠΑ στην κατάρριψη ιρανικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών κατευθυνομένων προς το Ισραήλ επάνω από το Ιράκ ως εμπλοκήν στην σύγκρουση και ως λόγον για έναρξη επιδρομών κατά των Αμερικανών. Εν μέσω της ιρανικής απαντήσεως στο Ισραήλ, ανεφέρθησαν ανεπιβεβαίωτες εκρήξεις κοντά στο Προξενείον των ΗΠΑ στο Αρμπίλ στην περιοχήν του ιρακινού Κουρδιστάν, οι οποίες θα ημπορούσαν να είναι ένα «μήνυμα» προς τις Ηνωμένες Πολιτείες από το Ιράν ή από τις υποστηριζόμενες εξ αυτού ιρακινές πολιτοφυλακές, πως είναι πρόθυμοι και έτοιμοι να επαναλάβουν τις επιθέσεις ενάντια στις δυνάμεις των ΗΠΑ. Τέτοιες δράσεις δεν έχουν συμβεί από τις 4 του παρελθόντος Φεβρουαρίου μετά την εκδήλωση της κρίσεως μεταξύ του Ιράν και των Ηνωμένων Πολιτειών, ύστερα από επίθεση ιρακινής πολιτοφυλακής με μη επανδρωμένο αεροσκάφος, που εφόνευσεν τρεις Αμερικανούς στρατιώτες.

  • Το ιρανικόν πρακτορείον ειδήσεων Fars επικαλούμενον ιρανική στρατιωτική πηγή, ανέφερεν ότι η Τεχεράνη παρηκολούθει στενώς τις δραστηριότητες της Ιορδανίας. Συμφώνως με πληροφορίες, ιορδανικά συστήματα αεραμύνης κατέρριψαν μη επανδρωμένα αεροσκάφη επάνω από το έδαφος της Ιορδανίας, επιτρέποντα πλέον στο Ιράν, (όπως συναφώς συνέβη και με τις Ηνωμένες Πολιτείες), να θεωρήσει την κατάρριψη οποιουδήποτε μη επανδρωμένου ιρανικού αεροσκάφους από την Ιορδανία ως βοήθειαν υπέρ του Ισραήλ και εναντίον του Ιράν, εάν η Ιορδανία κατέρριψεν όντως τους ιρανικούς δρόνους.
  • Η άμεσος επίθεση του Ιράν κατά του Ισραήλ κατέστρεψεν το status quo και τους κανόνες εμπλοκής που εκαθόριζαν τον «σκιώδη πόλεμον» του Ιράν και του Ισραήλ επί δύο δεκαετίες, αυξάνουσα την πιθανότητα μιας άλλης κρίσεως, όπου και πάλιν η μία χώρα θα εμπλέκει στρατιωτικώς την άλλη. Πριν από την επίθεση του Ισραήλ ενάντια στο ιρανικόν προξενικό κτίριο και πριν από τα αντίποινα του Ιράν κατά του Ισραήλ, από το 2006 το Ιράν και το Ισραήλ απέφευγαν να πλήξουν απ΄ευθείας το ένα το άλλο, αντιθέτως δε ενήργουν μέσω πληρεξουσίων και μυστικής δραστηριότητος για να στοχοποιήσουν το ένα το άλλο. Με την επίθεση στην Δαμασκό, το Ισραήλ έχει καταστήσει σαφές στο Ιράν ότι είναι πρόθυμον να βάλει στο στόχαστρον τις ιρανικές διπλωματικές τοποθεσίες και ενδεχομένως με τα αντίποινά του, το ίδιο το Ιράν με απ’ ευθείας στρατιωτικήν δράση. Το Ιράν έχει αποδείξει ότι είναι πρόθυμο να κάνει το ίδιο στο Ισραήλ, υπερβαίνον μιαν απλή μεμονωμένη επίθεση σε μιαν αμφισβητουμένη περιοχή όπως τα Υψίπεδα του Γκολάν, ώστε να παρατόλνως να πραγματοποιήσει πλήγματα στο μεγαλύτερον μέρος του Ισραήλ.

Αυτή η προσφάτως  εκδηλωθείσα απροκάλυπτος και σφοδρά δραστηριότης αμφοτέρων των αντιπάλων καταδεικνύει σαφώς και εμπράκτως την δεδομένη ικανότητα και διάθεσή τους, αυξάνουσα δυνητικώς την πιθανότητα οποιαδήποτε των δύο χωρών να επιλέξει και πάλιν την απροσχημάτιστον ευρεία στρατιωτικήν δράση.

Alea jacta est !

Αθανάσιος Κωνσταντίνου

tweet
Insta
Tiktok