Σε έναν κόσμο όπου η δυτική στρατιωτική βιομηχανία προβάλλει εικόνες αδιαμφισβήτητης τεχνολογικής υπεροχής, ένα βίντεο από την Ταϊβάν έρχεται να μας θυμίσει έναν πολύτιμο, και καταπληκτικά αστείο, παράγοντα: την ανθρώπινη και μηχανική ατέλεια.
Το περιστατικό με τον αντιαεροπορικό πύραυλο PAC-2 (Patriot Advanced Capability-2), ο οποίος προτίμησε να αυτοκαταστραφεί σε ένα θεαματικό πυροτέχνημα μόλις τέσσερα δευτερόλεπτα μετά την εκτόξευσή του, αντί να κυνηγήσει τον φανταστικό του στόχο, δεν είναι απλώς μια μεμονωμένη αστοχία. Είναι ένα σχεδόν ποιητικό σχόλιο για την υπερτιμημένη επάρκεια του δυτικού οπλοστασίου και την τυφλή πίστη που του τρέφουμε.
Ας θυμίσουμε τα γεγονότα, όπως τα παρουσιάζουν οι ταϊβανέζικες δημοσιεύσεις: Σε μιαν ετήσια άσκηση για δοκιμή οπλικών συστημάτων – ένα είδος annual review για πυραύλους – εκτοξεύτηκαν δύο Patriot. Ο πρώτος, σαν «υπάλληλος του μήνα», εκτέλεσε άψογα το έργο του. Ο δεύτερος, ωστόσο, φαίνεται να είχε υπερβολικά ελεύθερο πνεύμα και αποφάσισε να γίνει το αντικείμενο του στόχου του. Η έκρηξή του συνέβη πολύ λίγο μετά την εκτόξευση και αποτελεί πλέον ένα βιντεοσκοπημένο ντοκουμέντο της παράξενης δυτικής υπεροπλίας. Το Υπουργείο Άμυνας της Ταϊβάν, φυσικά, διατηρεί μιαν εύλογη σιωπή, προφανώς απασχολημένο με το να ψάχνει στο manual του Patriot για το κεφάλαιο «Τι να κάνετε αν ο πύραυλος σας αποφασίσει να αυτοκαταστραφεί».
Η αντίδραση (ή η έλλειψή της) από τις αρχές είναι από μόνη της κωμωδία. Ο λόγος της αστοχίας «παραμένει άγνωστος»; Ας τολμήσουμε μερικές εικασίες: Μήπως ο πύραυλος ήταν vegan και διαφώνησε ηθικά με την έννοια της βίας; Ή μήπως έπεσε θύμα μιας υπαρξιακής κρίσης, συνειδητοποιώντας ξαφνικά ότι η ύπαρξή του είχε ένα μόνο σκοπό – την καταστροφή – και αποφάσισε να προλάβει τα γεγονότα; Οι πιο παραδοσιακοί αναλυτές μπορεί να υπαινίσσονται κάποιο τεχνικό πρόβλημα, αλλά αυτό θα ήταν τελείως χωρίς φαντασία….
Το αστείο, βέβαια, δεν σταματάει εδώ. Όπως επισημαίνεται, αυτό δεν είναι ένα μοναδικό γεγονός. Το 2023, ένας «υπερσύγχρονος» PAC-3 ακολούθησε το παράδειγμα του μεγαλύτερου αδερφού του, αυτοκαταστραφείς επίσης πριν φτάσει καν στον προορισμό του. Η αντίδραση της Lockheed Martin, του πανίσχυρου δημιουργού αυτών των θαυμάτων της τεχνολογίας, ήταν ένα αριστούργημα δημοσίων σχέσεων: «Η αστοχία δεν αφορούσε σε πύραυλο PAC-3». Αφορούσε δηλαδή σε κάτι άλλο…μεταφυσικό… Αυτή η φράση, μια λεκτική ακροβατική που θα ζήλευε κάθε σοφιστής, αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο ότι ο πύραυλος ήταν τελείως άλλος, ίσως κάποιος που έμοιαζε με PAC-3, ή ότι η αστοχία ήταν μια υπερβατική έννοια άσχετη με το φυσικό αντικείμενο. Είναι το ισοδύναμο του «δεν χάλασε το αμάξι, απλώς αρνήθηκε να κινηθεί».
Η Ταϊβάν διατηρεί αυτά τα συστήματα Patriot (εκδόσης PAC-2) από το 1996. Αναρωτιέται κανείς: Αυτοί οι πύραυλοι έχουν δικαίωμα σύνταξης ή τουλάχιστον αναβάθμισης σε… Windows 10; Τα συστήματα που χρησιμοποιούνται σήμερα είναι αναβαθμισμένα στο επίπεδο PAC-3, αλλά η βασική πλατφόρμα παραμένει παλιά. Φανταστείτε να προσπαθείτε να εκτελέσετε το τελευταίο λογισμικό πολυμέσων σε έναν υπολογιστή από το 1996 και ίσως να πάρετε μια ιδέα για το τι συμβαίνει. Η ετήσια άσκηση δεν είναι τόσο ένα τεστ λειτουργίας, αλλά περισσότερο ένα ριψοκίνδυνο ρίσκο – ένα είδος ρωσικής ρουλέτας με πυραύλους… εμβολιασμένους εναντίον του Y2K bug….
Η ειρωνεία βεβαίως είναι πικρή και βαθιά. Αυτά τα συστήματα, που πωλούνται ως ασπίδες ασφαλείας και απόλυτα εγγυημένα αμυντικά θαύματα, αποδεικνύονται να έχουν την αξιοπιστία μιας πλαστικής βρετανικής βρύσης σε καλοκαιρινό μεσογειακό καύσωνα. Σε ένα γεωπολιτικό context όπου η Ταϊβάν βασίζεται σε αυτά τα όπλα ως αποτρεπτικά μέσα απέναντι στην υποτιθέμενη Κινεζική απειλή, η επάρκειά τους είναι ζήτημα ζωτικής σημασίας. Και τι βλέπουμε; Πυραύλους που κάνουν harakiri πριν καν δουν εχθρό.
Αυτή η φαρσοκωμωδία αστοχιών δεν είναι απλώς ένα τεχνικό θέμα. Είναι μια απόδειξη για την «αβάσταχτη ελαφρότητα» των γιγαντιαίων αμυντικών budget, των πολύ-εκατομμυριακών συμφωνιών και της τυφλής εμπιστοσύνης σε τεχνολογία που, στην καλύτερη περίπτωση, είναι γερασμένη και, στη χειρότερη, είναι θεμελιωδώς ελαττωματική.
Συμπερασματικά, το βίντεο του αυτόχειρα πυραύλου δεν πρέπει να είναι αντικείμενο αμηχανίας για τις δυτικές αμυντικές βιομηχανίες. Πρέπει να είναι το trailer, το teaser για την επόμενη great sale. «Προμηθευτείτε τον νέο Patriot PAC-4! Τώρα με μειωμένη τάση για αυτο-καταστροφή!».
Είμαι υπερβολικός; Όχι. Υπερβολικοί είναι οι δυτικοί ηγέτες που ξυπνούν και κοιμούνται έχοντας για πρώτη το πρωί και τελευταία το βράδυ φροντίδα, να σκούζουν για πόλεμο, για βομβαρδισμούς για ακόμη και πυρηνικές απειλές, σε ένα γεωπολιτικό τοπίο που κάτι τέτοιο δεν θα ωφελήσει καθόλου την δύση αλλά μόνο θα αυξήσει τα εταιρικά bonus των μεγαλο-στελεχών εταιριών όπως η Lockheed Martin, bonus που θα έχουν κερδίσει από το αιματοκύλισμα των λαών, για μια ακόμη φορά…
Μέχρι τότε, όμως, οι ταϊβανέζικες ασκήσεις θα συνεχίσουν να προσφέρουν την καλύτερη, ακούσια οπλική κωμωδία στον κόσμο. Είναι θέαμα που ξεπερνάει την πικρή πραγματικότητα, μετατρέποντάς την σε ένα σχεδόν σουρεαλιστικό σχόλιο για το πόσο εύθραυστα είναι στην πραγματικότητα τα σύμβολα της ισχύος μας.
